Diagnostyka i leczenie antyamyloidowe we wczesnej chorobie Alzheimera
Podlaskie Centrum Psychogeriatrii
Podlaskie Centrum Psychogeriatrii prowadzi diagnostykę, kwalifikację, dożylne podawanie oraz monitorowanie
bezpieczeństwa leczenia antyamyloidowego.
DLA KOGO
Leczenie może być rozważane u odpowiednio zakwalifikowanych osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi
lub łagodnym otępieniem spowodowanym chorobą Alzheimera. Decyzję o możliwości rozpoczęcia terapii
podejmuje lekarz po indywidualnej ocenie stanu klinicznego, wyników badań oraz czynników ryzyka.
Dla kogo może być przeznaczone leczenie?
Leczenie antyamyloidowe może być rozważane u osób dorosłych znajdujących się na wczesnym etapie choroby
Alzheimera – z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi albo łagodnym otępieniem spowodowanym tą chorobą.
Leczenie nie jest przeznaczone dla każdej osoby z chorobą Alzheimera. Nie stosuje się go na bardziej
zaawansowanych etapach otępienia. Przeciwwskazaniem lub powodem niezakwalifikowania mogą być również
określone zmiany w MRI, niektóre zaburzenia krzepnięcia, stosowanie leków przeciwkrzepliwych albo inne
czynniki zwiększające ryzyko powikłań.
Spełnienie pojedynczych warunków nie oznacza automatycznej kwalifikacji. Ostateczną decyzję podejmuje lekarz
po analizie całej dokumentacji i wyników badań.
Podstawowe warunki kwalifikacji obejmują:
- —potwierdzenie rozpoznania wczesnej choroby Alzheimera
- —wykazanie obecności patologii amyloidowej odpowiednim, zwalidowanym badaniem
- —ustalenie genotypu APOE
- —wykonanie rezonansu magnetycznego mózgu
- —ocena chorób współistniejących, przyjmowanych leków oraz ryzyka krwawienia
- —brak przeciwwskazań określonych w aktualnej Charakterystyce Produktu Leczniczego
Jak wygląda kwalifikacja?
Kwalifikacja jest procesem wieloetapowym. Zakres koniecznych badań ustala się indywidualnie, z uwzględnieniem posiadanej już dokumentacji medycznej.
ETAP 1
Konsultacja wstępna
Lekarz zbiera wywiad, ocenia dotychczasowy przebieg choroby, choroby współistniejące i przyjmowane leki oraz analizuje dostarczoną dokumentację. Wstępnie ocenia również, czy stopień zaawansowania zaburzeń pozwala rozważać leczenie antyamyloidowe.
ETAP 2
Ocena funkcji poznawczych i codziennego funkcjonowania
Przeprowadzane są odpowiednie testy poznawcze oraz ocena wpływu objawów na codzienne życie. Jeżeli jest to możliwe, w procesie kwalifikacji powinien uczestniczyć opiekun lub inna osoba dobrze znająca codzienne funkcjonowanie pacjenta.
ETAP 3
Badania niezbędne do kwalifikacji
W zależności od sytuacji klinicznej mogą być wymagane badania laboratoryjne, MRI mózgu, oznaczenie APOE, potwierdzenie patologii amyloidowej odpowiednim badaniem oraz dodatkowe konsultacje. Przed oznaczeniem APOE pacjent otrzymuje informację o znaczeniu i możliwych konsekwencjach wyniku.
ETAP 4
Końcowa ocena lekarska
Po zgromadzeniu wyników lekarz ocenia wskazania, przeciwwskazania i indywidualne ryzyko leczenia. Następnie omawia z pacjentem i opiekunem możliwe postępowanie, ograniczenia terapii, zasady monitorowania oraz przewidywane koszty.
Ważne: Samo rozpoczęcie kwalifikacji nie oznacza, że leczenie zostanie zastosowane.
Co zabrać na pierwszą konsultację?
- ✓ dostępną dokumentację medyczną
- ✓ opisy i płyty z wcześniejszych badań MRI, TK lub PET
- ✓ wyniki wcześniejszych badań pamięci
- ✓ aktualną listę wszystkich przyjmowanych leków
- ✓ informacje o przebytych chorobach i hospitalizacjach
Na konsultację warto zgłosić się z osobą bliską znającą codzienne funkcjonowanie pacjenta.
Jak przebiega leczenie?
Leczenie odbywa się w formie regularnych infuzji dożylnych wykonywanych przez wykwalifikowany personel
medyczny. W zależności od zastosowanego produktu leczniczego podania odbywają się co dwa albo co cztery
tygodnie.
Przed podaniem
Przed każdą infuzją personel ocenia aktualny stan zdrowia pacjenta, nowe objawy, działania niepożądane oraz
zmiany w przyjmowanych lekach. Lekarz sprawdza również, czy dostępne są wszystkie wymagane wyniki badań i
czy nie występują przesłanki do czasowego wstrzymania leczenia.
Infuzja i obserwacja
Lek jest podawany dożylnie w warunkach umożliwiających monitorowanie pacjenta oraz postępowanie w
przypadku reakcji związanej z infuzją. Po podaniu pacjent pozostaje pod obserwacją przez czas ustalony zgodnie
z zastosowanym leczeniem, dotychczasową tolerancją i aktualnymi zaleceniami.
Kontrole podczas terapii
Leczenie wymaga regularnych konsultacji i oceny stanu klinicznego, monitorowania funkcji poznawczych i
codziennego funkcjonowania, kontrolnych badań MRI oraz dodatkowych badań w przypadku pojawienia się
niepokojących objawów.
Wstrzymanie lub zakończenie
Terapia może zostać czasowo wstrzymana albo zakończona, jeżeli wymagają tego wyniki MRI, wystąpią działania
niepożądane, zmieni się stan kliniczny pacjenta lub zostaną spełnione kryteria zakończenia właściwe dla
zastosowanego leczenia.
Pacjent i opiekun otrzymują indywidualny harmonogram wizyt, podań oraz badań kontrolnych.
Produkty lecznicze stosowane w ramach świadczeń
Po zakończeniu kwalifikacji lekarz może rozważyć zastosowanie lekanemabu (Leqembi) albo donanemabu
(Kisunla), zgodnie z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego.
Są to leki wydawane wyłącznie na receptę, przeznaczone dla odpowiednio zakwalifikowanych osób dorosłych z
łagodnymi zaburzeniami poznawczymi albo łagodnym otępieniem spowodowanym chorobą Alzheimera, z
potwierdzoną patologią amyloidową.
Zgodnie z aktualnymi wskazaniami leczenie może być stosowane u osób, które nie są nosicielami allelu APOE ε4
albo są jego heterozygotami. Nie jest przeznaczone dla osób posiadających dwie kopie allelu APOE ε4.
Decyzję dotyczącą możliwości zastosowania określonego leczenia podejmuje lekarz wspólnie z pacjentem, po
omówieniu wskazań, przeciwwskazań, możliwych korzyści i ryzyka, sposobu podawania, zasad monitorowania
oraz kosztów.
Informacja: Treści zamieszczone na stronie nie zastępują indywidualnej konsultacji lekarskiej i nie stanowią
zalecenia zastosowania konkretnego produktu leczniczego.
Bezpieczeństwo leczenia i ARIA
Leczenie antyamyloidowe wymaga ścisłego monitorowania ze względu na możliwość wystąpienia działań
niepożądanych. Jednym z najważniejszych zagrożeń są nieprawidłowości obrazowe związane z amyloidem,
określane jako ARIA.
ARIA-E
obrzęk mózgu
ARIA-H
drobne lub większe krwawienia w obrębie mózgu
Część zmian ARIA nie powoduje objawów i jest wykrywana wyłącznie w kontrolnym badaniu MRI. Możliwe są
jednak również przypadki objawowe, w tym poważne.
Monitorowanie za pomocą MRI
Rezonans magnetyczny mózgu wykonuje się przed rozpoczęciem leczenia oraz w określonych momentach
terapii. Harmonogram badań zależy od zastosowanego produktu leczniczego i przebiegu leczenia. Dodatkowe
MRI może być konieczne w przypadku pojawienia się nowych objawów neurologicznych albo wykrycia
nieprawidłowości podczas wcześniejszego badania.
Reakcje związane z infuzją
Podczas podania lub po jego zakończeniu mogą wystąpić reakcje związane z infuzją. Z tego powodu leczenie
odbywa się w warunkach umożliwiających obserwację pacjenta i wdrożenie odpowiedniego postępowania.
Przed rozpoczęciem terapii pacjent i opiekun otrzymują szczegółowe informacje o możliwych działaniach
niepożądanych, zasadach monitorowania oraz sposobie kontaktu z ośrodkiem. Informacje zamieszczone na
stronie nie zastępują indywidualnych zaleceń ani karty pacjenta wydawanej w ramach leczenia.
Objawy wymagające pilnego kontaktu
- nowy lub nasilony ból głowy
- splątanie albo nagłe pogorszenie orientacji
- zaburzenia widzenia
- zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
- nudności o niewyjaśnionej przyczynie
- osłabienie kończyn lub inne nowe objawy neurologiczne
- napad drgawkowy
Nagłe, nasilone objawy mogą wymagać wezwania zespołu ratownictwa medycznego.
Koszt kwalifikacji do leczenia
Kwalifikacja obejmuje świadczenia ośrodka, badania laboratoryjne, oznaczenie genotypu APOE, rezonans magnetyczny mózgu oraz potwierdzenie obecności patologii amyloidowej.
Koszty wspólne dla obu wariantów
Koszty wspólne dla obu wariantów
1000 zł
MRI mózgu przed leczeniem
970 zł
Badania laboratoryjne
350 zł
Oznaczenie genotypu APOE
249 zł
Łącznie – część wspólna
2569 zł
Potwierdzenie patologii amyloidowej – jedna z dwóch metod
Zasada: W ramach kwalifikacji wykonuje się jedną, a nie obie poniższe metody. Wyboru dokonuje lekarz na podstawie wskazań klinicznych, przeciwwskazań oraz sytuacji pacjenta.
WARIANT A
PET amyloidowy
Wspólna część kwalifikacji
2569 zł
PET amyloidowy
13 250 zł
Pełny koszt kwalifikacji z PET
15 819 zł
WARIANT B
Punkcja lędźwiowa i biomarkery CSF
Wspólna część kwalifikacji
2569 zł
Punkcja lędźwiowa i badanie biomarkerów w płynie mózgowo-rdzeniowym
2100 zł
Pełny koszt kwalifikacji z badaniem CSF
4669 zł
Podane kwoty dotyczą standardowej ścieżki kwalifikacyjnej. Jeżeli stan zdrowia lub wyniki dotychczasowych
badań wymagają poszerzenia diagnostyki, lekarz omawia z pacjentem jej zakres i przewidywany koszt przed
wykonaniem dodatkowych procedur.
Koszty związane z podawaniem leczenia
Opłata ośrodka za każdą wizytę z podaniem leku
1000 zł
Opłata obejmuje:
- —kwalifikację lekarską do danego podania
- —opiekę pielęgniarską
- —podanie leku
- —przygotowanie produktu leczniczego
- —stanowisko infuzyjne i materiały jednorazowe
- —obserwację po infuzji
Koszt produktu leczniczego oraz wymaganych badań zewnętrznych jest rozliczany osobno, według aktualnych
cen i bez narzutu ośrodka. Przed rozpoczęciem leczenia pacjent otrzymuje indywidualną kalkulację
uwzględniającą wybraną terapię, masę ciała, przewidywaną liczbę podań i harmonogram badań kontrolnych.
Orientacyjne koszty leczenia
Ważne: Przedstawione kwoty są szacunkami sporządzonymi według cen dostępnych na dzień 1 września 2026 r. Nie stanowią gwarancji ceny ani ostatecznej oferty dla konkretnego pacjenta.
Cena produktu leczniczego może ulec zmianie w szczególności w zależności od apteki lub dostawcy, dostępności
leku, warunków zakupu oraz kursów walut. Aktualna cena leku jest każdorazowo potwierdzana przed jego
zamówieniem.
Przed rozpoczęciem leczenia pacjent otrzymuje indywidualną kalkulację. Jeżeli przed zamówieniem produktu
jego cena ulegnie zmianie, pacjent zostanie o tym poinformowany.
Poniższe kalkulacje obejmują kwalifikację z PET amyloidowym. W przypadku wybrania punkcji lędźwiowej i
badania biomarkerów CSF zamiast PET całkowity koszt przedstawionych wariantów jest niższy o 11 150 zł.
lekanemab (Leqembi) – orientacyjna kalkulacja
Kalkulacja dotyczy pierwszych 12 miesięcy leczenia, obejmujących 26 infuzji, dodatkową kontrolę roczną oraz cztery planowe badania MRI w trakcie terapii.
Masa ciała w przykładzie
Koszt leku / infuzję
Łączny koszt 12 miesięcy
50 kg
3475 zł
137 049 zł
60–70 kg
5270 zł
183 719 zł
80–90 kg
7065 zł
230 389 zł
Kalkulację sporządzono na podstawie orientacyjnych cen fiolek Leqembi: 1795 zł za fiolkę 200 mg oraz 3475 zł za
fiolkę 500 mg. Rzeczywista cena może się różnić i jest potwierdzana przed zamówieniem produktu. Podane kwoty wynikają z konieczności zakupu pełnych fiolek produktu leczniczego. Dokładny koszt jest obliczany
indywidualnie na podstawie aktualnej masy ciała.
donanemab (Kisunla) – orientacyjna kalkulacja
Czas leczenia i liczba podań zależą między innymi od wyników kontrolnej oceny amyloidu oraz decyzji lekarza.
Przykładowy przebieg leczenia
Łączny przewidywany koszt
13 podań – do około 48. tygodnia
229 949 zł
14 podań i ocena około 12. miesiąca
260 199 zł
Maksymalnie 20 podań – około 18 miesięcy
362 199 zł
Kalkulację sporządzono przy orientacyjnej cenie 4000 zł za fiolkę 350 mg. Rzeczywista cena może się różnić i jest potwierdzana przed zamówieniem produktu.
Możliwe przyczyny zmiany kosztu
- —zmiana ceny produktu leczniczego lub badań zewnętrznych
- —zmiana masy ciała wpływająca na dawkowanie
- —konieczność wykonania dodatkowego MRI
- —wystąpienie objawów lub zmian ARIA
- —czasowe wstrzymanie albo wcześniejsze zakończenie leczenia
- —konieczność wykonania dodatkowych konsultacji lub badań
- —zmiana liczby podań wynikająca z przebiegu terapii
Lek i badania wykonywane przez podmioty zewnętrzne są rozliczane według aktualnych kosztów, bez narzutu ośrodka. Pacjent otrzymuje indywidualną kalkulację przed rozpoczęciem leczenia.
Najczęściej zadawane pytania
Nie. Leczenie nie cofa już powstałych zaburzeń i nie prowadzi do wyleczenia choroby. Jego celem jest
spowolnienie postępu zaburzeń poznawczych i funkcjonalnych u odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów.
Indywidualnego efektu nie można zagwarantować.
Nie. Leczenie może być rozważane wyłącznie na odpowiednio wczesnym etapie choroby, po potwierdzeniu
patologii amyloidowej i wykluczeniu przeciwwskazań. Ostateczną decyzję podejmuje lekarz po pełnej kwalifikacji.
Nie. Do potwierdzenia patologii amyloidowej wybiera się jedną z dwóch metod: PET amyloidowy albo badanie
biomarkerów w płynie mózgowo-rdzeniowym pobranym podczas punkcji lędźwiowej. Metodę dobiera lekarz na
podstawie sytuacji klinicznej pacjenta.
Wynik APOE jest potrzebny do oceny możliwości zastosowania leczenia oraz ryzyka wystąpienia ARIA. Przed
wykonaniem badania pacjent otrzymuje informację o jego znaczeniu i możliwych konsekwencjach wyniku.
Tak, jeżeli spełniają aktualne wymagania i pozwalają na wiarygodną ocenę. Lekarz analizuje dostarczoną
dokumentację i ustala, których badań nie trzeba powtarzać, a które należy wykonać lub uzupełnić.
Decyzję dotyczącą leczenia podejmuje lekarz wspólnie z pacjentem po ocenie wskazań, przeciwwskazań i
indywidualnego ryzyka oraz omówieniu sposobu podawania, monitorowania i kosztów.
Tak. W Podlaskim Centrum Psychogeriatrii kwalifikacja i leczenie antyamyloidowe są realizowane odpłatnie.
Aktualne ceny świadczeń oraz przykładowe kalkulacje znajdują się w cenniku. Pacjent otrzymuje indywidualny
kosztorys przed rozpoczęciem terapii.
Tak. Leczenie może zostać czasowo wstrzymane albo zakończone ze względów medycznych, w przypadku działań
niepożądanych, odpowiednich wyników badań, progresji choroby lub na podstawie wspólnej decyzji pacjenta i
lekarza.
Kontakt i rejestracja
Informacje i rejestracja na konsultację kwalifikacyjną
Podlaskie Centrum Psychogeriatrii
ul. Swobodna 38 lok. 9
15-756 Białystok
15-756 Białystok
Telefon: 85 661 02 98, 731 426 063
E-mail: biuro@pcp.bialystok.pl
Podczas kontaktu wystarczy poinformować, że zapytanie dotyczy konsultacji kwalifikacyjnej do leczenia antyamyloidowego we wczesnej chorobie Alzheimera.
Przesłanie zapytania lub umówienie konsultacji nie oznacza zakwalifikowania do leczenia. Decyzję podejmuje lekarz po przeprowadzeniu wymaganej oceny.
Przekazywanie dokumentacji medycznej
Prosimy nie przesyłać dokumentacji medycznej, wyników badań ani szczegółowych informacji o stanie zdrowia za pomocą zwykłego formularza kontaktowego lub niezabezpieczonej wiadomości e-mail.
Rejestracja poinformuje, w jaki sposób bezpiecznie przekazać dokumentację przed konsultacją. Dokumenty można również dostarczyć osobiście albo przynieść na umówioną wizytę.